Nga đối mặt khó khăn trong năm 2026

Nga đối mặt năm 2026 với đầy rẫy khó khăn dù đang nỗ lực thể hiện sự ổn định. Tuy nhiên, 48 giờ đầu tiên của năm lại kể một câu chuyện khác.

Điện Kremlin không còn là người dẫn dắt nhịp độ nữa. Giờ đây, họ đang loay hoay khi tìm cách phản ứng lại. Đối với Nga, năm 2026 không chỉ là một khởi đầu khó khăn. Mà dường như năm mới này có thể là năm cuối cùng của chế độ Putin.

THẤT BẠI TÌNH BÁO

Vết nứt vỡ đầu tiên xuất hiện trong bộ máy an ninh Nga trong năm 2026 khi Moscow cố gắng giải quyết một vấn đề chính trị bằng cách sử dụng sát thủ chuyên nghiệp, nhưng chiến dịch này rõ ràng đã phản tác dụng. Mục tiêu là Denis Kapustin, chỉ huy của Quân Đoàn Tình Nguyện Nga (RVC). Lực lượng RVC, gồm những người Nga đến từ Nga, là một thành viên của Quân đội Ukraine, bị Moscow căm ghét như một biểu tượng cho sự kháng cự vũ trang của công dân Nga chống lại chủ nghĩa đế quốc của Putin.

Theo Putin, nếu có một điều ông ta không thể tha thứ, đó là sự phản bội. Việc người Nga phục vụ dưới ngọn cờ của quân đội Ukraine sẽ là hình thức phản bội tột cùng.

Phản ứng của Moscow? Họ đã chuẩn bị 500.000 đô la để thủ tiêu Kapustin. Tuy nhiên, kế hoạch đã thất bại.

Tình báo quân sự Ukraine đã biết trước. Họ dàn dựng cái chết của Kapustin, duy trì trò bịp này để đảm bảo nhận được tiền từ các bên trung gian của Kremlin cho vụ “giết người theo hợp đồng” giả định. Khi sự thật được phơi bày vào ngày 1 tháng 1, tiền chuộc đã được nhận, và Ukraine tiết lộ rằng vị chỉ huy Nga cầm vũ khí chống lại Kremlin thực ra vẫn còn sống. Kết quả là một sự trớ trêu cay đắng: Số tiền Moscow gửi để giết một chỉ huy địch giờ lại được dùng để mua trang thiết bị cho đơn vị của ông ấy. Moscow nhắm mục tiêu hăm dọa và thay vào đó lại tài trợ cho phe đối lập của chính mình.

NÚT THẮT CÔNG NGHIỆP

Trong khi các cơ quan tình báo Nga trong năm 2026 đang cố dọn dẹp mớ hỗn độn đó, cuộc chiến đã chuyển sang trung tâm công nghiệp. 40 phút sau khi năm mới bắt đầu, máy bay không người lái của Ukraine đã tấn công sâu vào lãnh thổ Nga, nhắm vào Khu Công Nghiệp Hàng Hóa Phía Bắc ở Almetyevsk. Cơ sở này không phải là kho biên giới mà là một nút quan trọng trong hệ sinh thái Tatneft, nằm trong vùng lõi công nghiệp Volga, cách Ukraine hơn 1.000 km (khoảng 620 dặm). Cuộc tấn công vào đây không chỉ đốt nhiên liệu. Nó làm tắc nghẽn dòng chảy dầu thô ở thượng nguồn các đường ống xuất khẩu.

Hậu phương của Điện Kremlin trở thành tiền tuyến

Những đám cháy vật chất có thể nhìn thấy, nhưng thiệt hại về tài chính mới thực sự đe dọa nhà nước. Một cơ sở như nhà máy lọc dầu Ilsky, cũng bị tấn công, xử lý khoảng 132.000 thùng mỗi ngày. Khi nó ngừng hoạt động trong một tuần, gần một triệu thùng sản lượng biến mất. Về mặt tài chính, điều đó có nghĩa là hàng chục triệu đô la giá trị sản phẩm quốc nội bị xóa sổ khỏi sổ sách. Sự gián đoạn kéo dài biến nguồn thu ngân sách ổn định thành biến động, phá vỡ các dòng thu nhập có thể dự đoán được mà Nga cần để tài trợ cho nền kinh tế chiến tranh của mình.

Nga không có khả năng chịu đựng các cuộc tấn công liên tục và dai dẳng của Ukraine, không chỉ làm giảm sản lượng mà còn đặt ra câu hỏi về sự ổn định của toàn bộ hệ thống kinh tế Nga.

ÁP LỰC TÀI CHÍNH

Thị trường đang phản ánh sự dễ tổn thương này. Đến ngày 2 tháng 1, dầu thô Brent được giao dịch ở mức gần 61 đô la một thùng, trong khi dầu thô Urals của Nga tụt hậu hơn, giao dịch ở mức gần 50 đô la. Chênh lệch đó thể hiện mức phí rủi ro khi giao dịch với Moscow. Để duy trì nguồn cung dầu, Điện Kremlin buộc phải đưa ra mức chiết khấu và ưu đãi thuế sâu hơn cho các nhà xuất khẩu, thực chất là trợ cấp cho doanh số bán hàng của chính mình. Nhà nước đang tự hủy hoại doanh thu tương lai để duy trì dòng tiền hiện tại.

Moscow đang tự hủy hoại TƯƠNG LAI để có được HIỆN TẠI

Áp lực tài chính này đang buộc nhà nước phải rút lui. NHTW Nga bước vào năm 2026 bằng việc cắt giảm lượng ngoại tệ bán ra, làm suy yếu các cơ chế hỗ trợ đồng ruble. Moscow, hiện đang bán vàng để huy động tiền tệ, đang đối mặt với những lựa chọn ngày càng hạn chế.

Lịch sử cho thấy một chế độ không cần phải cạn kiệt tiền bạc mới trở nên bất ổn. Nó chỉ cần mất đi tính thanh khoản cần thiết để giải quyết các vấn đề trước mắt.

KHỦNG HOẢNG TÍCH TỤ TỪ IRAN, VENEZUELA VÀ HEZBOLLAH

Khi đối mặt với những thất bại trên chiến trường hoặc tình hình trong nước xấu đi, Moscow thường hướng ra nước ngoài để đánh lạc hướng phương Tây và tận dụng sự ủng hộ.

Tuy nhiên, huyết mạch chính và nguồn cung cấp máy bay không người lái và linh kiện tên lửa thiết yếu của Nga đã bước vào năm 2026 trong một cuộc khủng hoảng kinh tế toàn diện. Đồng rial Iran đã lao dốc xuống mức thấp kỷ lục gần 1.445.000 rial đổi 1 đô la Mỹ vào cuối tháng 12, mất khoảng 75% giá trị trong năm 2025. Sự sụp đổ này đã buộc Thống đốc NHTW Iran Mohammad Reza Farzin phải từ chức, và ông đã nhanh chóng được thay thế bởi Abdolnasser Hemmati trong bối cảnh các cuộc biểu tình leo thang.

Các đồng minh của Putin đang đồng loạt thất bại

Đối với Moscow, đây là một thảm họa chiến lược. Không thể dựa vào một nhà cung cấp đang phải đối mặt với tình trạng bất ổn đe dọa chế độ và siêu lạm phát để đảm bảo nguồn cung hậu cần ổn định. Chi phí nhập khẩu các linh kiện của Iran đang gia tăng mạnh, và các cơ quan an ninh ở Tehran hiện đang tập trung vào việc đảm bảo an ninh trong nước hơn là xuất khẩu để hỗ trợ đồng minh đang gặp khó khăn của họ.

Quyết định của Tổng thống Mỹ Donald Trump vào ngày 2 tháng 1 tuyên bố rằng “Nếu Iran bắn và giết hại dã man những người biểu tình ôn hòa, điều mà họ thường làm, thì Hoa Kỳ sẽ đến giải cứu họ”, chắc chắn đã gây chấn động khắp Tehran và Moscow.

Trong khi đó, Nga đang bất lực nhìn các đồng minh khác của mình bị “khóa mồm”. Lãnh đạo Venezuela đang chịu áp lực nặng nề từ Mỹ, và sự bất ổn kinh tế của chế độ này cùng quyết định gần đây “bắt giữ” (hay nói đúng hơn là bắt cóc) công dân Mỹ làm con tin để mặc cả trong các cuộc đàm phán với Washington trong tương lai, một chiến thuật cũ mà Nga và Liên Xô từng áp dụng, khó có thể làm hài lòng Bộ Chiến Tranh của Trump.

Tương tự, Ai Cập, Qatar và Thổ Nhĩ Kỳ được cho là đã cảnh báo Hezbollah rằng một cuộc tấn công của Israel là không thể tránh khỏi trừ khi tổ chức khủng bố này giao nộp vũ khí cho chính phủ Lebanon. Rõ ràng, Hezbollah đã không nghe theo lời khuyên đó, và các báo cáo mới nhất cho thấy Tel Aviv đang tiến hành các cuộc tấn công vào trung tâm huấn luyện Lực lượng Radwan và kho vũ khí của nhóm này ở miền nam Lebanon.

Chưa đầy 2 ngày đầu năm mới, Nga nhận thấy bàn cờ toàn cầu đang bị loại bỏ khỏi các đồng minh của mình, khiến một số người dự cảm rằng Moscow có thể là mục tiêu tiếp theo bị chiếu tướng.

SỰ KẾT THÚC CỦA VIỆC PHỦ NHẬN TRÁCH NHIỆM

Với việc các đồng minh thất bại và quân đội bị đình trệ, Nga trong năm 2026 đang cố gắng quay trở lại chiến lược muôn thuở của mình là sử dụng chiến thuật “vùng xám” để gây rối loạn phương Tây. Tuy nhiên, Helsinki đã không lãng phí thời gian để ngăn chặn điều này. Vào ngày 2 tháng 1, chính quyền Phần Lan đã bắt giữ thủy thủ đoàn của tàu Eagle S, một tàu thuộc hạm đội “ngầm” bị nghi ngờ phá hoại các đường cáp ngầm dưới biển nối Phần Lan với Estonia. Tốc độ phản ứng, diễn ra cùng ngày với cuộc tấn công, đã khiến cho việc phủ nhận trách nhiệm vốn có thể giúp các hoạt động như vậy trở nên hữu ích tan biến.

TÍNH TOÁN

Mô thức của 2 ngày đầu đối với Nga trong năm 2026 rất rõ ràng. Các hoạt động tình báo đang phản tác dụng. Khả năng tấn công sâu vào lãnh thổ đối phương đang làm tắc nghẽn sản lượng công nghiệp. Nguồn dự trữ tài chính đang cạn kiệt. Các đồng minh chủ chốt đang gây bất ổn.

Vùng xám đang trở thành một cái bẫy. Nga bắt đầu năm mới vẫn đang chiến đấu, nhưng bộ máy nhà nước đang mất dần quyền kiểm soát. Trong một cuộc chiến tranh tiêu hao, mất kiểm soát là bước đầu tiên dẫn đến thất bại.

Tác giả : Jason Jay Smart – người dịch Hnb Tran