Kinh tế Nga đang tê liệt, Putin lo sợ đảo chính

Ký giả Melissa Lawford đã có bài phân tích rất sâu sắc trên tạp chí The Telegraph khi kết luận Kinh tế Nga đang tê liệt và bản thân tổng thống Putin đang lo sợ đảo chính diễn ra ngay trên đất Nga

Vào tháng 10 năm 2003, khi một toán đặc nhiệm Nga dùng súng khống chế Mikhail Khodorkovsky trên chiếc máy bay riêng của nhà tài phiệt này lúc rạng sáng ở Siberia, đó là một thời điểm then chốt trong những năm đầu của chế độ Vladimir Putin.

Khodorkovsky, người kiểm soát công ty dầu khí Yukos, khi đó là người giàu nhất nước Nga và đã công khai chỉ trích tổng thống. Ông trở thành nhà tài phiệt đầu tiên bị bỏ tù khi Putin đàn áp bất kỳ dấu hiệu bất đồng chính kiến ​​nào.Việc Yukos bị hủy diệt sau đó là khởi đầu cho sự kết thúc của bất kỳ hình thức kinh tế thị trường minh bạch nào ở Nga.

Gần đúng 22 năm sau, Nga trở thành một nhà nước toàn trị. Và Putin dường như một lần nữa coi Khodorkovsky là một mối đe dọa.

Tháng này, Cơ quan An ninh Liên bang Nga (FSB) đã cáo buộc Khodorkovsky, hiện đang sống lưu vong tại London cùng 22 thành viên của Ủy ban Chống Chiến tranh Nga, có âm mưu đảo chính. Theo FSB, ủy ban này, được thành lập để phản đối cuộc chiến của Nga tại Ukraine, đang tìm cách “sử dụng bạo lực để lật đổ trật tự hiến pháp tại Liên bang Nga”. Khodorkovsky nói rằng những cáo buộc này là dối trá. Các nhà nghiên cứu về Kremlin cho rằng đây là dấu hiệu mới thể hiện rõ rệt một cảm giác dễ bị tổn thương ở trung tâm nhà nước Nga.

“Điều này cho thấy Điện Kremlin đang hoang tưởng, Putin đang tìm kiếm kẻ thù để củng cố chế độ của mình”. John Herbst, giám đốc cấp cao của Trung tâm Á – Âu thuộc Hội đồng Đại Tây Dương và cựu đại sứ Hoa Kỳ tại Ukraine, nhận định. Đột nhiên, Putin có nhiều lý do để lo lắng.

Nền kinh tế Nga đang bắt đầu suy yếu. Các doanh nghiệp đã bị tê liệt bởi lãi suất cao, chi phí vay nợ của chính phủ tăng vọt và, hồi tháng 6, Bộ trưởng Kinh tế Maxim Reshetnikov đã cảnh báo rằng «đất nước đang bên bờ vực suy thoái.» Những cảnh báo về nguy cơ nợ xấu tràn lan có thể gây ra khủng hoảng tài chính đang ngày càng gia tăng. Các cuộc biểu tình nhỏ lẻ đang nổi lên. Đầu tháng này, hàng trăm người đã tập trung tại Quảng trường St. Petersburg để hát một bài hát bị cấm, kêu gọi lật đổ Putin.

Trong khi đó, Ukraine đã ráo riết tăng cường các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái vào các nhà máy lọc dầu của Nga, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến nguồn cung xăng dầu của nước này. Giờ đây, Donald Trump đang gia tăng sức ép. Sau khi thất vọng vì không đạt được tiến triển trong việc chấm dứt chiến tranh ở Ukraine, vào thứ Tư tuần trước (22•10•2025) Tổng thống Mỹ đã công bố các lệnh trừng phạt mới đối với hai công ty dầu mỏ lớn nhất của Nga.

Ấn Độ và Trung Quốc, những nước mua dầu chính của Nga kể từ khi chiến tranh bắt đầu, đã ứng phó bằng cách hạn chế mua dầu từ Nga. Điều này đe dọa cắt đứt nguồn thu quan trọng từ dầu mỏ của bộ máy chiến tranh của Putin và nhà nước Nga.

“Lần đầu tiên sau ba năm rưỡi, Nga thực sự bị tổn thương, Tôi nghĩ rằng đang có một sự hoảng loạn” . Timothy Ash, nghiên cứu viên cộng tác tại chương trình Nga và Âu – Á của Chatham House, cho biết. 

KHỦNG HOẢNG NGÂN HÀNG ĐANG XẢY RA

Cho đến hôm nay, nền kinh tế Nga đã thể hiện sức chống chịu đáng kể trong bối cảnh cuộc chiến tranh toàn diện với Ukraine, bất chấp những dự đoán rằng nó sẽ sụp đổ sau làn sóng trừng phạt đầu tiên được áp đặt trên toàn thế giới. Một trong những lý do khiến Nga vượt qua được cơn bão cho đến nay là vì Điện Kremlin đã thúc đẩy các ngân hàng cho các công ty quốc phòng vay vốn, thay vì chỉ sử dụng tiền mặt của nhà nước.

Để làm như vậy, Điện Kremlin đã bật đèn xanh cho các ngân hàng cho vay mà không cần kiểm tra tín dụng hoặc dự trữ thông thường để bù đắp cho các khoản nợ tiềm ẩn. Craig Kennedy, thuộc Trung tâm Davis Nghiên cứu Nga và Âu – Á của Đại học Harvard, cho biết.

“Họ đã tài trợ cho cuộc chiến bằng tiền vay mượn từ trước đến nay, chỉ là số tiền đó không được thể hiện trên bảng cân đối kế toán của nhà nước,”

Kennedy có kinh nghiệm trực tiếp về cách thức hoạt động của người Nga. Ông là cựu phó chủ tịch ngân hàng Bank of America Merrill Lynch và đã chỉ đạo việc tài trợ cho giao dịch doanh nghiệp lớn nhất từ ​​trước đến nay của Nga trong thời gian làm việc tại ngân hàng. Ông cảnh báo: «Đây chỉ là một mớ nợ đen tối và không ai biết chính xác số tiền sẽ vỡ nợ khi đáo hạn.»

Số tiền liên quan là rất lớn. Theo phân tích của Kennedy, khoảng 23% — không dưới 190 tỷ đô la (143 tỷ bảng Anh) — các khoản vay doanh nghiệp chưa thanh toán của các ngân hàng Nga hiện là dành cho các công ty vũ khí. Con số này tương đương với khoảng 37% ngân sách nhà nước hàng năm. Số tiền này không chỉ được cho vay mà không qua kiểm tra tín dụng đầy đủ mà còn được chuyển đến một lĩnh vực có lịch sử tín dụng xấu. Tất cả các lĩnh vực ở Nga cũng đang phải vật lộn với nỗi đau của lãi suất cao. Lãi suất ngân hàng trung ương đã đạt mức cao nhất trong hai thập kỷ là 21% vào tháng 10 năm ngoái và hiện ở mức 16,5%.

Sergey Chemezov, giám đốc điều hành của Rostec, nhà sản xuất vũ khí lớn nhất của Nga, đã cảnh báo vào tháng 10 năm ngoái rằng chi phí vay cao là không bền vững đối với lĩnh vực này. «Nếu chúng ta tiếp tục hoạt động như thế này, hầu như phần lớn các công ty của chúng ta sẽ phá sản,» theo lời Chemezov.

German Gref, giám đốc điều hành của Sberbank, ngân hàng lớn nhất của Nga, đã cảnh báo vào tháng 6: «Chúng tôi nhận thấy hiện nay rất nhiều doanh nghiệp đang bắt đầu gặp khó khăn trong việc trả nợ vay và chi phí rủi ro cũng như dự phòng cũng đang tăng lên đối với các ngân hàng.»

Vào tháng 7, Bloomberg đưa tin rằng ít nhất ba trong số các ngân hàng lớn nhất của Nga đang âm thầm chuẩn bị yêu cầu Ngân hàng Trung ương Nga cứu trợ khi họ đang ngập trong các khoản nợ xấu chồng chất. Các nhà quản lý cấp cao đã ngầm phát tín hiệu rằng danh mục cho vay đang ở trong tình trạng tồi tệ hơn nhiều so với số liệu thống kê chính thức.

Elvira Nabiullina, Thống đốc Ngân hàng Trung ương, thì khẳng định rằng «những cảnh báo về một cuộc khủng hoảng hệ thống là hoàn toàn vô căn cứ» và «hệ thống ngân hàng Nga đang được cấp vốn tốt.»

Tuy nhiên, đó không chỉ là vấn đề quốc phòng. Vladimir Milov, một chính trị gia đối lập lưu vong, từng là Thứ trưởng Năng lượng dưới thời Putin, cho biết: «Những gì bạn thấy trong năm nay là số lượng các khoản tái cấu trúc tín dụng cho các doanh nghiệp vay vốn tăng vọt. Tái cấu trúc đồng nghĩa với việc người vay vốn thực sự không thể trả nợ.»

«Nếu bạn nhớ lại kinh nghiệm của các cuộc khủng hoảng trước đây ở Nga, tất cả diễn ra rất đột ngột với các ngân hàng. Mọi thứ dường như ổn cho đến khi họ đột nhiên phát hiện ra một loạt các khoản vay không trả được nợ.»

Vào tháng 5, một báo cáo của Trung tâm Phân tích Kinh tế Vĩ mô và Dự báo Ngắn hạn trực thuộc nhà nước đã cảnh báo về nguy cơ của một cuộc khủng hoảng ngân hàng hệ thống đang gia tăng.

«Liệu nó có thể dẫn đến một cuộc khủng hoảng hệ thống không? Đây hoàn toàn là những điều kiện tiên quyết phù hợp cho điều đó,» Kennedy nói. «Điều đó sẽ không nhất thiết xảy ra. Nhưng sớm hay muộn, họ sẽ phải đối phó với khoản nợ quốc phòng lớn này.»

Dù thế nào đi nữa, nguồn tiền hiện đã cạn kiệt. Mùa thu năm ngoái, Nabiullina đã thực hiện các bước để hạn chế cho vay ngân hàng nhằm kiềm chế lạm phát, vốn đã đạt đỉnh 10,3% vào tháng Ba. Theo báo cáo sắp ra mắt của Kennedy cho cuốn sách «Navigating Russia» của ông, các khoản vay cho các nhà sản xuất vũ khí hiện chỉ bằng 65% so với năm ngoái.

“Đã có một đợt tăng trưởng tín dụng lớn vào tháng 11 năm ngoái, sau đó cho vay giảm mạnh vào tháng 12 và duy trì ở mức thấp kể từ đó. Xét về khả năng giành chiến thắng trên chiến trường, Moscow đã hiểu rằng điều đó nằm ngoài khả năng của họ,” 

KHÔNG AI CÓ TIỀN MẶT

Chiến tranh đang ảnh hưởng trực tiếp đến người dân bình thường. Từ đầu năm nay, những cột khói dày đặc đã bốc lên từ các nhà máy lọc dầu của Nga trên khắp đất nước sau một loạt các cuộc tấn công chưa từng có bằng máy bay không người lái của Ukraine.

Kể từ tháng 1, Ukraine đã tấn công 21 trong số 38 nhà máy lọc dầu lớn nhất của Nga, nơi dầu thô được tinh chế thành các sản phẩm như xăng. Các cuộc tấn công vào lãnh thổ Nga đã diễn ra sâu tới 683 dặm Anh tính từ biên giới Ukraine. Nguồn cung đã bị cắt giảm mạnh đến mức giá xăng đã tăng 40% kể từ đầu năm. Các quan chức đã áp dụng chế độ phân phối hạn chế ở Crimea bị chiếm đóng, trong khi các trạm xăng nhỏ ở Siberia đã đóng cửa. Mạng xã hội tràn ngập các đoạn video quay cảnh hàng dài xe ô tô xếp hàng chờ đổ xăng.

Bối cảnh của các cuộc tấn công đó là một nền kinh tế Nga đang trì trệ. Năm 2024, GDP của Nga thực tế tăng 4,3%. Năm nay, Quỹ Tiền tệ Quốc tế dự kiến mức ​​tăng trưởng chỉ 0,6%. Sản xuất quân sự đã trở thành nguồn tăng trưởng duy nhất của nền kinh tế Nga. Sergey Aleksashenko, trưởng bộ phận kinh tế tại Trung tâm Chiến lược Á – Âu Mới và cựu Thứ trưởng Tài chính Nga, cho biết khu vực dân sự [của nền kinh tế Nga] «đang suy thoái nghiêm trọng.»

«Không ai có tiền mặt,» một thành viên hội đồng quản trị của một tập đoàn lớn của Nga nói với tờ báo tin tức Đông Âu «IntelliNews» hồi đầu năm nay. «Từng đồng rúp dư dả đều bị ngốn sạch bởi các khoản trả nợ.»

LO LẮNG ĐANG BAO TRÙM ĐIỆN KREMLIN

Putin đã từng trải qua những âm mưu đảo chính. Vào tháng 6 năm 2023, Yevgeny Prigozhin, thủ lĩnh Tập đoàn Wagner, đã lãnh đạo một cuộc nổi dậy chống lại chính phủ sau nhiều tháng bất hòa với các quan chức quân sự cấp cao. Prigozhin đã không thành công và tử nạn vài tháng sau đó trong một vụ tai nạn máy bay được nghi ngờ là một vụ ám sát có chủ đích.

Nhưng Khodorkovsky không dẫn đầu một cuộc tuần hành đến Moscow. Sau một thập kỷ ngồi tù ở Siberia, ông được trả tự do vào năm 2013 và chuyển đến châu Âu, nơi ông thành lập Ủy ban Chống Chiến tranh vào năm 2022. Vụ án hình sự của FSB được đưa ra sau khi Hội đồng Nghị viện của Hội đồng Châu Âu, một tổ chức nhân quyền, khởi động một nền tảng đối thoại với phe đối lập dân chủ của Nga đang lưu vong.

Khodorkovsky nói với «The Telegraph» rằng những cáo buộc của FSB đối với ông cho thấy «Kremlin đang lo lắng về chủ đề chuyển giao quyền lực.»

Nếu Putin qua đời vào ngày mai, ông ta sẽ không có người kế nhiệm rõ ràng.

«Chúng ta có gì ở Nga?» Khodorkovsky nêu câu hỏi. «Một thủ tướng không do ai bầu ra mà do Putin bổ nhiệm. Những thẩm phán tòa án do Putin bổ nhiệm. Một quốc hội với số ghế được lấp đầy thông qua những cuộc bầu cử giả dối, và tính chính danh của nó không thuyết phục được ai.»

«Tính hợp pháp quốc tế của phe đối lập Nga có thể trở thành một yếu tố quan trọng trong trường hợp sự chuyển giao quyền lực xảy ra đột ngột.»

Đó là lý do Putin đang đe dọa và toan tính làm mất uy tín của Ủy ban Chống Chiến tranh, Khodorkovsky lập luận. Khodorkovsky không phải là người duy nhất có quan điểm này. Angela Stent, giám đốc danh dự tại Trung tâm Nghiên cứu Á – Âu, Nga và Đông Âu thuộc Đại học Georgetown, cho biết: «Họ muốn củng cố lập trường của Putin rằng phương Tây đang tìm cách chia rẽ nước Nga.» Điện Kremlin nổi tiếng với việc sử dụng chiến thuật này mỗi khi nước Nga bất ổn.

«Khi họ cảm thấy áp lực, họ chỉ đơn giản là gia tăng số lượng những người bị coi là điệp viên nước ngoài hoặc phần tử cực đoan. Đó là phản ứng quan liêu điển hình của họ khi họ cảm thấy bất an về sự bất mãn tiềm tàng của người dân.Đầu tiên là sự lạc hậu về công nghệ ngày càng tăng. Nga đang ngày càng trở nên lạc hậu, không chỉ không thể tạo ra các sáng kiến ​​mà thậm chí còn không thể áp dụng các sáng kiến ​​của nước khác.»

«Vấn đề thứ hai là sự phụ thuộc nghiêm trọng gần đây của Nga vào Trung Quốc,» Khodorkovsky nói tiếp: «Cỗ máy chiến tranh của Putin phụ thuộc rất nhiều vào sự hợp tác với Trung Quốc. Tập Cận Bình có thể làm sụp đổ nền kinh tế Nga và chấm dứt chiến tranh ngay ngày mai nếu ông ta muốn.» Trung Quốc là cứu cánh cho Nga vì họ mua dầu của Nga. Nhưng Bắc Kinh không hoàn toàn ủng hộ Moscow.

Đầu năm 2024, Trung Quốc đã áp đặt lại thuế nhập khẩu than của Nga. Đồng thời, thép và ô tô giá rẻ từ Trung Quốc cũng đang tràn ngập thị trường Nga. Các công ty nội địa Nga đang gặp khó khăn lớn trong việc cạnh tranh. Avtovaz, công ty sản xuất mác ô tô bán chạy nhất của Nga, cho biết vào tháng 7 rằng họ đang cân nhắc chuyển sang chế độ làm việc bốn ngày một tuần do doanh số sụt giảm và «tình trạng phá giá của sản phẩm «nước ngoài».

Maxim Oreshkin, cố vấn kinh tế của Putin, cho biết vào tháng 6: «Mô hình đảm bảo tăng trưởng trong những năm gần đây phần lớn đã đạt đến giới hạn.»

THẢM HỌA THÂM HỤT NGÂN SÁCH

Vẫn còn một vấn đề khác đang chờ đợi. Tài chính công của Nga đang rơi vào tình trạng hỗn loạn. Thâm hụt ngân sách của Nga đang phình to. Kể từ đầu năm, Bộ Tài chính Nga đã nâng mục tiêu thâm hụt ngân sách năm 2025 lên 2,6% GDP, cao hơn gấp năm lần so với mức 0,5% dự kiến ​​hồi đầu năm và là mức thâm hụt hàng năm lớn nhất kể từ đại dịch.

Tính theo tiền mặt, con số này sẽ là 5,7 nghìn tỷ rúp (50 tỷ bảng Anh). Tuy nhiên, Viện KSE đã cảnh báo vào tháng 9 rằng thâm hụt thực tế có thể còn lớn hơn. Giá dầu thấp đã ảnh hưởng đến cả xuất khẩu năng lượng và nguồn thu thuế từ dầu khí của Nga, vốn chiếm khoảng một phần ba nguồn thu ngân sách. 

Các lệnh trừng phạt của phương Tây đồng nghĩa với việc giá dầu của Nga được giao dịch ở mức thấp hơn khoảng 10 đô la so với dầu thô Brent. Đồng thời, chi tiêu chính phủ đang tăng 20% ​​so với cùng kỳ năm trước do chiến tranh, Benjamin Hilgenstock, thuộc Viện KSE, cho biết. Trước đây, chính phủ thường sử dụng Quỹ Tài sản Quốc gia (NWF) để bù đắp thâm hụt ngân sách vào mỗi cuối năm, trong tháng 12. Tuy nhiên, dự trữ đang cạn kiệt. Tài sản thanh khoản trong quỹ đã giảm mạnh từ gần 10 nghìn tỷ rúp trước khi chiến tranh nổ ra xuống còn 4,2 nghìn tỷ rúp. Bù đắp thâm hụt đồng nghĩa với việc tăng thuế hoặc vay nợ nhiều hơn. Nga đang thực hiện cả hai việc này. Bộ Tài chính Nga vừa công bố một đợt tăng thuế mới, dự kiến ​​vào năm 2026, bao gồm tăng thuế suất VAT từ 20% lên 22% và hạ thấp ngưỡng doanh thu mà các doanh nghiệp nhỏ bắt đầu phải nộp thuế.

Chính phủ cũng đã tăng cường vay nợ ồ ạt. Theo Viện KSE, từ tháng 1 đến tháng 8, lượng trái phiếu phát hành của Nga đã tăng 104% so với cùng kỳ năm trước. Tổng lượng phát hành trong năm nay có thể đạt mức cao kỷ lục. Cơn sốt vay nợ này có giá cao ngất ngưởng. Lợi suất trái phiếu chính phủ Nga kỳ hạn 10 năm đã đạt mức cao nhất trong bốn tháng là 15,2% vào đầu tháng 10. Tỷ lệ nợ trên GDP của Nga vào khoảng 15%, tuy chỉ bằng một phần nhỏ so với Anh Quốc, nơi gánh nặng nợ công là 96% GDP. Tuy nhiên, lãi suất nợ chính phủ của Nga lại cao đến mức lãi suất nợ của nước này tương đương với Anh, ở mức 8% ngân sách.

Cũng có một câu hỏi về việc chính phủ có thể bán bao nhiêu trái phiếu. Các lệnh trừng phạt đồng nghĩa với việc chính phủ không được tiếp cận thị trường quốc tế và chỉ có thể huy động nguồn vay trong nước bằng cách bán trái phiếu cho các ngân hàng của mình.

«Nếu các ngân hàng đã sử dụng toàn bộ thanh khoản để cho khu vực tư nhân vay, thì họ chỉ còn rất ít tiền để đầu tư vào nợ chính phủ,» 

CÚ ĐÁNH ĐÚNG THỜI ĐIỂM CỦA TRUMP

Donald Trump đã chọn một thời điểm đặc biệt đau đớn để bắt đầu gây sức ép lên Putin. Tổng thống Mỹ đã từng gây chấn động thế giới bằng cách đảo ngược chính sách đối ngoại của phương Tây đối với Ukraine sau khi ông lên nắm quyền, xích lại gần Moscow hơn nhiều so với Kiev. Trump tuyên bố ông đã phát triển «một mối quan hệ rất thân thiết» với Putin, mời nhà độc tài Nga đến dự một hội nghị thượng đỉnh ở Alaska và cáo buộc Volodymyr Zelensky, Tổng thống Ukraine, vì đã cản trở một thỏa thuận hòa bình.

Nhưng trong tháng này, Trump đã thay đổi giọng điệu. Ông nói với các phóng viên tại Phòng Bầu dục: «Ông ấy (tức Putin) phải thực sự giải quyết cuộc chiến này. Và các bạn biết đấy, hiện tại, người dân Nga đang phải xếp hàng dài chờ mua xăng.» Trump ngày càng thất vọng với việc Nga không tạo ra được tiến triển nào trong việc đạt được một thỏa thuận hòa bình.

Quan hệ căng thẳng đã trở nên tồi tệ vào thứ Hai sau khi Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov nói với Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio rằng Nga sẽ không đồng ý với một lệnh ngừng bắn làm tê liệt tiền tuyến ở Ukraine. Kế hoạch cho cuộc gặp giữa Trump và Putin tại Hungary đã bị hủy bỏ.

Vào thứ Tư tuần trước (22•10•2025), Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent đã công bố các biện pháp trừng phạt đối với hai công ty dầu mỏ lớn nhất của Nga, Rosneft và Lukoil. Đây là những lệnh trừng phạt đầu tiên của chính quyền Trump đối với quốc gia này kể từ khi ông bắt đầu nhiệm kỳ thứ hai. Điều quan trọng là Nhà Trắng đã đe dọa trừng phạt các ngân hàng quốc tế tạo điều kiện cho việc thanh toán các khoản xuất khẩu này, làm gia tăng rủi ro cho Trung Quốc và Ấn Độ, những khách hàng chính mua dầu mỏ của Nga.

Giá dầu đã tăng 7% trong hai ngày sau thông báo này khi các tập đoàn dầu khí nhà nước lớn của Trung Quốc tạm dừng mua dầu thô vận chuyển bằng đường biển của Nga và các nhà máy lọc dầu của Ấn Độ cắt giảm mạnh lượng dầu thô nhập khẩu. Điều đó thoạt nghe có vẻ là tin tốt cho một nền kinh tế như Nga vốn phụ thuộc vào dầu mỏ. Nhưng động thái của Nhà Trắng đã được đưa ra rất đúng lúc. Tình trạng dư thừa dầu mỏ toàn cầu sẽ hạn chế mức tăng giá thực tế. Ngay cả sau những biến động trong những ngày gần đây, giá dầu thô Brent vẫn giảm hơn 13% kể từ đầu năm, ở mức 65,74 đô la.

Các lệnh trừng phạt mới tác động đến khoảng ba triệu thùng dầu mỗi ngày, tương đương gần một nửa tổng kim ngạch xuất khẩu của Nga. Bridget Payne, người đứng đầu bộ phận dự báo năng lượng tại Oxford Economics, tin rằng nền kinh tế Nga vẫn sẽ tìm cách tiếp tục bán dầu nhưng sẽ phải chịu mức giá thậm chí còn thấp hơn cho những gì họ bán được.

«Có cảm giác như gió đã đổi hướng,» Tom Keatinge, giám đốc trung tâm tài chính và an ninh tại Viện Royal United Services, nhận định về các lệnh trừng phạt mới. «Đây là một thời điểm nghiêm trọng đối với Nga.»

Sự yếu kém về kinh tế Nga có thể khuyến khích Trump hành động mạnh tay hơn. «Một lập luận chính khiến ông ấy thúc đẩy Ukraine thỏa hiệp là Nga chắc chắn sẽ thắng trong cuộc chiến này. Như ông ấy đã nói một cách thiếu tế nhị [với Tổng thống Zelenskyy của Ukraine] tại Nhà Trắng, «Ông không có con bài nào cả,» một cựu quan chức ngoại giao Mỹ nhận định, ám chỉ đến cuộc họp báo gây tranh cãi tại Nhà Trắng của Trump hôm 28 tháng Hai. «Ông ấy (tức Trump) thích người chiến thắng.» Giờ đây, có thể Putin mới là người không còn bài để chơi.

«Áp lực mạnh mẽ là điều cần thiết nếu Trump thực sự muốn chấm dứt cuộc chiến tranh này. Tất cả những nhân nhượng có thể dành cho Putin đều đã được đưa ra. Đã đến lúc Trump đóng vai «viên cảnh sát rắn.»

Trump dường như đang làm chính xác điều đó — đẩy nền kinh tế Nga đến bờ vực thẳm. Tổng thống Hoa Kỳ nói với các phóng viên tại Phòng Bầu dục: «Nền kinh tế này sẽ đột ngột sụp đổ.»

Melissa Lawford

The Telegraph – ngày 26 tháng 10 năm 2025